Rób przemyślane prezenty. Odcinek 47 podcastu i 43 z cyklu „od zera do milionera”

Dziś opowiemy sobie o miłym temacie jakim jest dawanie prezentów. Jednak jako osoby oszczędne musimy obdarowywać mądrze. Tak by było to z korzyścią dla nas – niedrogie – i dla osoby obdarowywanej – użyteczne. Dlaczego warto to robić? Jakie prezenty dawać a jakich unikać? Zapraszam do lektury.

Drobne ostrzeżenie. Ja jestem zaciekłym wrogiem głupich prezentów. Na pewno będzie to widać w dalszej części wpisu. Nie owijam w bawełnę tylko nazywam rzeczy po imieniu. Bezpośrednio jestem w stanie powiedzieć komuś, że dał mi zbędny prezent i tylko wywalił pieniądze w błoto. Cóż, takie mam podejście. Ale nie musiałbym tego robić gdyby ludzie się trochę zastanowili nad tym czy ich podarunek ma sens i czy się przyda. Niektóre prezenty, które dostawaliśmy trafiały prosto do kosza, na portal aukcyjny jeśli miały jakąś wartość, albo nigdy nie zostały użyte i gdzieś leżą na półce lub w kartonach.

Dlatego nie obrażajcie się tylko wyciągajcie wnioski!

Tło historyczne

Już dawno odeszły do lamusa czasy kiedy to przedmiot dany na prezent miał jakąś wyjątkową wartość. Chodzi mi o lata 80-te dwudziestego wieku i wcześniej kiedy w sklepach niewiele dało się kupić. Wtedy każda rzecz była dużo cenniejsza niż wydane na nią pieniądze. Bo do tego trzeba było odstać swoje w kolejce, mieć kartki albo dolary, znajomości, przywileje a często dawać łapówki. Jestem za młody by to pamiętać ale kiedyś nowe sprzęty AGD dostępne były wyłącznie dla młodych małżeństw. Dziś dla niech jet tylko specjalny kredyt – ha! ha!.

Czterdzieści lat temu nowa lodówka, telewizor, odkurzacz, żelazko, garnki, sztućce, szklanki, kosz na śmieci, szufelka i zmiotka, wazonik pseudo-kryształowy, zabawki, książki, kredki miały zupełnie inną wartość niż teraz. Dziś idziemy do sklepu i mamy do wyboru dziesiątki jak nie setki różnych modeli, ogranicza nas tylko dostępny budżet. Ba! Nawet nie musimy nigdzie wychodzić, bo w sklepie internetowym nie dość, że mamy jeszcze większy wybór, to przywiozą nam towar do domu.

Sytuacja ta, w mojej ocenie, rodzi kilka problemów. Po pierwsze, jakie sensowne prezenty dawać skoro osoba lub rodzina wszystko co potrzebuje już ma? Po drugie, w sklepach są miliony towarów, ale nie każdy z nich nadaje się na prezent. Można kupić coś pozornie użytecznego ale będzie to kompletnie nietrafiony podarek i zmarnowane pieniądze.  Po trzecie, większość produktów w zasięgu normalnego budżetu na prezent jest kiepskiej jakości. Nawet jeśli podarunek będzie trafiony to nie posłuży za długo bo się zepsuje. Jak tym problemom zaradzić? Czytajcie dalej.

Szanujmy pieniądze

Pierwszym i głównym powodem, dla którego musimy dawać prezenty mądrze są oczywiście nasze finanse. Podarunki kupujemy zazwyczaj za ciężko zarobione pieniądze, dlatego powinno nam zależeć by nie były one zmarnowane. Przecież dla siebie nie kupilibyśmy dziesiątego wazonu, książki z promocji w spożywczaku, pluszowego misia dla chłopca w wieku szkolnym itd.

Pracując w Anglii jako programista byłem w tej „komfortowej” sytuacji, że zarabiałem więcej niż (prawie) każdy członek mojej bliższej lub dalszej rodziny. I nie mogłem wyjść z podziwu jak wiele osób marnuje pieniądze na prezenty dla nas i dla naszych dzieci. Dawanie im kolejnych zabawek, podczas gdy w całym mieszkaniu było ich pełno, było naprawdę zbędne. Szczególnie gdy to my -rodzice musimy je sprzątać dzień w dzień.

Oszczędźmy frustracji obdarowanemu

Rób przemyślane prezenty bo zamiast radości możesz doprowadzić do frustracji. Większość ludzi może ją ukryje, lub nawet będzie udawać radość. Ale jak traficie na takiego typa jak ja to możecie oberwać 😉 Podzielę się z Wami kilkoma moimi „faworytami”. Są to moje subiektywne opinie i pewnie niektóre z nich mogą być kontrowersyjne.

Rzeczy niepotrzebne

Przedmioty kompletnie zbędne, dla których w rodzinie nie ma zapotrzebowania a w domu miejsca. Przykłady:

  • Świeczki zapachowe i dekoracyjne
  • Dekoracje domowe (rzeźby, szklane kuleczki,  suszone kwiaty)
  • Książki „z promocji”
  • Zabawki dla złej płci np wyklejanki, kolorowanki, książeczki edukacyjne dla chłopców 😉
  • Nowoczesne, fikuśne meble

Duplikaty

Rzeczy, które już mamy w tej lub innej wersji. Fajny prezent, jeśli dostaniemy tzw „lepszy model” niż ten, który posiadamy. Ale w mojej sytuacji, gdy kupowaliśmy rzeczy w Anglii, raczej ciężko jest kupić coś podobnego i lepszego w Polsce w sensownej cenie. Przykłady:

  • Zabawki
  • Sprzęty AGD
  • Zastawa kuchenna
  • Bielizna
  • Dziesiąta para rękawiczek i czapeczka dla niemowlaka

Jeśli kupujemy prezent warto zachować rachunek i dać go osobie obdarowanej. Może go wtedy przynajmniej zwrócić lub wymienić na coś użytecznego.

Tandeta

Moja ulubiona kategoria, gdyż nie cierpię tandety, szmelcu i bubli. Praktycznie wszystko co jest zrobione z plastiku lub zostało wyprodukowane w Chinach tutaj się mieści.

  • plastikowe zabawki
  • delikatne zabawki mechaniczne i elektryczne dla maluchów
  • plastikowe naczynia
  • plastikowe sprzęty kuchenne i akcesoria
  • garderoba ze sztucznych włókien
  • kiepskiej jakości kosmetyki
  • najtańsze słodycze

Produkty nieużyteczne

Produkty, których nie chcemy lub nie możemy użyć. Mogą nam się nie podobać, być dla nas szkodliwe lub wbrew naszym przekonaniom. Przykłady:

  • perfumy (nietrafiony zapach)
  • kosmetyki (z chemikaliami, niezgodne z naszą moralnością np testowane na zwierzętach)
  • biżuteria (nietrafiony styl, metal czy kamień)
  • produkty z alergenami (np czekolada dla dziecka z nietolerancją nabiału)
  • za małe/za duże ubrania
  • kobieca garderoba (ja jako mężczyzna nigdy nie kupiłem żadnej kobiecie nic do ubrania)
  • dekoracje, akcesoria, sprzęty domowe w złym stylu czy kolorystyce
  • deska do prasowania dla żony 😉

Dodatkowe graty

Fakt, że ktoś ma duże mieszkanie, które pomieści duży prezent nie jest argumentem do jego kupna. Nie zagracajmy innym otoczenia bo mogą odwdzięczyć się tym samym. Przykłady:

  • plastikowe domki dla dzieci
  • mebelki dziecięce
  • wielkie zabawki (pojazdy, pluszaki, roboty, chodziki, rowerki, maty itd)
  • wielkie kwiaty doniczkowe
  • antyki rodzinne – rzeczy na „tymczasowe” przechowanie bo szkoda wyrzucić

Rozwiązania

Tyle problemów przez jeden malutki prezencik…. A rozwiązanie jak zwykle jest banalnie proste. Poniżej podaję sześć recept na uniknięcie niechcianych prezentów.

Kto pyta nie błądzi

Po pierwsze koniec z niespodziankami. Zapytajmy się najpierw drugiej osoby co chciałaby otrzymać. Jeśli to ma myć niespodzianka, to popytajmy w jej kręgu: rodzinę, znajomych lub bacznie obserwujmy co robi i co mówi. Może coś jej się wymsknie, że potrzebowała by tego lub coś innego jej się skończyło lub zepsuło. Gdy idziemy na urodziny kolegów dzieci to już kilka tygodni wcześniej pytamy się rodziców, co przynieść w prezencie.

Z drugiej strony my bądźmy proaktywni i zakomunikujmy w naszym otoczeniu, że nie chcemy już więcej prezentów-niespodzianek. Przed każdą okazją prezentową jak: urodziny, imieniny czy Boże Narodzenie wysyłamy maila do rodziny co można kupić dzieciom i ewentualnie nam. Może psuje to „nastrój” i burzy czyjąś harmonię. Ale wolę by irytowało to kogoś innego a nie mnie gdy mam się zastanawiać gdzie upchnąć kolejną wielką, plastikową ciężarówkę.

Prezenty konsumpcyjne

Jeśli nie wiemy co kupić, warto podarować jakieś artykuły spożywcze, które się zje lub wypije. Wtedy prezent na pewno nie będzie uciążliwy, nie będzie zajmował miejsca. Można się go nawet „pozbyć” tego samego dnia otwierając i stawiając na stole. Przykłady:

  • Słodycze, bombonierki (uwaga na alergie)
  • Własne wypieki
  • Alkohole: wina, wódki, likiery

Prezenty uniwersalne

Prezenty uniwersalne, to takie, które każdego ucieszą i nigdy nie są uznane za niepotrzebne, nieużyteczne czy tandetne. Według mnie są one najlepszym rozwiązaniem jeśli chodzi o dawanie mądrych podarunków w sytuacjach gdy nie wiemy co kupić. Jest ich kilka:

  • Gotówka  – nieskończona radość i liczba zastosowań
  • Talony – czyli prawie jak gotówka, do wykorzystania w wybranych sklepach
  • Monety srebrne – idealne dla dzieci by nauczyć oszczędzania – o tym napiszę niedługo
  • Kwiaty – sprawiają radość, po kilku dniach się je wyrzuca i po problemie
  • Kupony na loterię – zazwyczaj zamiast kwiatów, a można wygrać miliony

Prezenty grupowe

Jeśli samemu nie stać nas na wartościowy prezent to czemu nie zrobić zrzutki z innymi? Zasada ta doskonale działa przy urodzinach w szkolnej klasie. Wszyscy zaproszeni rodzice zrzucają się po 10 zł lub 20 zł. Za tą kwotę to nic oprócz plastikowego badziewia się nie kupi w pojedynkę. Natomiast gdy skumulujemy ją kilka – kilkanaście razy mamy nagle do dyspozycji 200 zł – 400 zł. To już jest budżet na jeden prezent bardzo dobrej jakości. Zasadę też można stosować w przypadku rodzinnych urodzin, imienin a nawet prezentów świątecznych.

Ten sposób niestety nie zadziała kiedy prezent jest osobisty i musi pochodzić wyłącznie od jednej osoby np. prezent na rocznicę ślubu. Ale wtedy możemy pomyśleć o tym z wyprzedzeniem i oszczędzać pieniądze na ten cel cały rok.

Rękodzieło

Robienie prezentów samemu to ginąca sztuka. O wiele łatwiej jest wpaść do supermarketu i zgarnąć coś z półki niż samemu podjąć wysiłek na: wymyślenie, przygotowanie i wykonanie. Jakość samodzielnie zrobionego podarunku jest zupełnie inna. Widać, że darczyńca nie tyle włożył w to pieniądze ale swoje serce, czas i uczucie – a to jest najważniejsze.

Ja osobiście wolę dostać odręcznie zabazgraną kartkę od moich dzieci i placek upieczony przez Żonę niż drogi prezent i tort ze sklepu. Jak widzicie jestem bardzo łatwy i tani „w utrzymaniu”. Przykładowe prezenty rękodzielnicze:

  • ozdoby choinkowe
  • ciasta
  • biżuteria
  • kartki z życzeniami
  • garderoba zrobiona na drutach
  • rośliny z własnego ogrodu

Prezenty przechodnie

Jeśli prezent nam się nie spodobał możemy puścić go dalej w obieg. Warunkiem jest nie otwieranie go lub otwarcie w taki sposób aby dało się z go powrotem schować do pudełka bez uszczerbku. Drugą ważną sprawą jest to by nie trafił z powrotem w ręce darczyńców. Wtedy mogłoby zrobić im się przykro i negatywnie wpłynąć na nasze relacje. Choć może w końcu dotarłoby do nich jakich prezentów nam nie dawać. Przykładowo, jeśli nasze dziecko dostanie od rodziny jakąś zabawkę, która jemu lub nam nie odpowiada, może ją dać w prezencie urodzinowym koledze z klasy.

Podsumowanie

Mimo, że o kupno prezentów dziś jest łatwiej niż kiedykolwiek – nie ulegajmy tej pokusie. Pomyślmy co mogłoby uszczęśliwić drugą osobę. W ostateczności zasięgnijmy języka lub bezpośrednio się jej spytajmy. Lepszy jest bowiem podarunek użyteczny, którego się domyślamy niż bezsensowna niespodzianka.

Co sądzicie o takim podejściu do prezentów? A jakie Wy prezenty dajecie? Czy upewniacie się, że sprawią one radość obdarowywanej osobie? Czy kupujecie cokolwiek na odczepkę?

Photo by Kira auf der Heide on Unsplash

Proszę pomóżcie mi szerzyć wiedzę finansową!

  1. Zostawcie swoje komentarze poniżej
  2. Polubcie ten wpis i udostępnijcie na Facebooku, Twitterze lub Google + (linki i ikonki są trochę niżej po prawej)
  3. Zasubskrybujcie ten blog przez RSS lub słuchajcie podcastu w iTunes
  4. Zapiszcie się na newsletter by otrzymywać informacje o nowych wpisach zniżkę na zakup złota i srebra oraz dostęp do tajnej strefy z dodatkowymi materiałami.


6 Komentarzy

Anna · 15 marca 2018 o 09:34

Czuję się zmobilizowana do rozsądniejszego obdarowywania 🙂

    Łukasz · 15 marca 2018 o 11:04

    Dzięki Anna za komentarz. Super! Przynajmniej jeśli będziesz obdarowywać mnie wiesz już czym to grozi 😉

finedu.pl · 15 marca 2018 o 14:22

Zawsze jeszcze pozostaje upłynnienie nietrafionych prezentów na olx czy innych allegrach. Ale lepiej tak jak piszesz zastosować się do kilku kluczowych zasad, o których piszesz. Pozdr

    Łukasz · 15 marca 2018 o 15:16

    Zgadza się, jak my coś takiego dostaniemy to możemy gdzieś opchnąć. Pisałem głównie z perspektywy osoby dającej, właśnie po to by prezenty nie trafiały na oelixy i alegra 😉

Marc · 15 marca 2018 o 20:09

Zgadzam się, Trzeba najlepiej uzgodnić prezenty. 🙂

    Łukasz · 15 marca 2018 o 21:02

    Dziękuję za komentarz.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *